İHYA-U ULUMİDDİN III-IV

Kalbin Acaip Halleri Konusuna Giriş
Kalb´in Süratle Değişmesi, Sebat ve Bozulma Kısımlarında Kalb´in Taksimi
Kalp Kelimesinin Anlamı
Ruh Kelimesinin Anlamı
Nefis Kelimesinin Anlamı
Akıl Kelimesinin Anlamı
Kalbin Askerleri
Kalbin Gizli Orduları ve Misâlleri
İnsan Kalbinin Özellikleri
Kalbin Vasıfları ve Misallerinin Toplamı
İlm´e Nisbetle Kalbin Hâli
Kalbin Aklî, Dünyevî ve Uhrevî İlimlerin Kısımlarına Nisbeten Hâli
İlham İle Öğrenmek ve Hakkın Keşfedilmesinde Sûfîlerin Yolu İle Ehl-i İstidlâl´in Yolu Arasındaki Fark
İki Makam Arasındaki Farkın Bir Misâl İle Beyanı
Mûtad Yolu Takip Etmeksizin ve Bir Öğrenme Olmaksızın Ehl-i Tasavvufun Marifet´i Elde Etmesinin Sahih Oluşuna Delâlet Ede
Şeytanın Kalbe Vesvese İle Tasallutu, Vesvese´nin Anlamı ve Galebe Çalmasının Sebebi
Şeytan´ın Kalbe Giriş Yolları
Kulun,KalbinVesveselerinden,Himmet ve Hatıratından ve Maksudunun Hangi Kısımlarından Muâhaze Edilip-Edilemeyeceğinin İzahı
Zikir Anında Vesveselerin Tamamen Yok Olup-Olmayacağı Meselesi
Riyazül nefs ve Tehzibil Ahlak ve Mualeceti Emrazil Kalb Konusuna Giriş
Güzel Ahlâk ile Kötü Ahlâk´ın Hakikati
Riyazet Yoluyla Ahlâk´ın Değişmeyi Kabul Etmesi
Güzel Ahlâk´a Ulaştıran Sebepler
Ahlâk´ı Güzelleştirmenin Yolları
Kalplerin Hastalıkları ve Sıhhate Kavuştuklarına Delâlet Eden Alâmetleri
İnsanın, Kusurlarını Bilmesinin Yolu
Güzel Ahlâk´ın Fazileti ve Kötü Ahlâk´ın Zemmi Ayet ve Hadîsler
Kalplerin Hastalıklarının Tedavisinde Şehvetlerin Terkinin Çıkar Yol Olduğuna Dair Şer´î Deliller
Güzel Ahlâkın Alâmetleri
Gelişine Çağındaki Çocukların Eğitimlerinde Takip Edilecek Yol ile Terbiye Metodu ve Ahlâklarının Güzelleştirilmesi
İradenin Şartları, Mücâhedenin Mukaddimeleri ve Müridi Yavaş Yavaş Riyazet Yoluna Sokmanın Beyanı
Kesriş Şehaveteyn Konusuna Giriş
Açlığın Fazileti, Tokluğun Zemmi
Açlığın Faydaları, Tokluğun Zararları
Midenin Şehvetini Kırmakta Riyazet Yolu
Açlığın Hükmü, Fazileti ve Açlık Konusunda İnsanların Farklı Tutumları
Yemeği Azaltan ve Şehvetleri Terkeden Bir Kimseye Ansızın Gelen Riya´nın Âfeti
Ferc´in (Tenasül Uzvu´nun) Şehveti
Evlenmeyi Terketmek Hususunda İnsana Düşen Vazifeler
Göz ile Tenasül Uzvunun Şehvetine Muhalefet Eden Kimselerin Fazileti
Afatil Lisan Konusuna Giriş
Dilin Büyük Tehlikesi ve Susmanın Fazileti
Boş Konuşmalar Yapmak
Fuzulî Konuşmak/Sözü Uzatmak
Bâtıla Dalmak
Mira (Başkasının Sözüne İtiraz) ve Cidal Etmek
Husûmet
Konuşmada Tekellüfe Kaçmak
Fahiş Konuşmak, Çirkin Sözler Sarfetmek
Lânetleme
Teganni Etmek ve Şiir Okumak
Şaka Yapmak
Alay ve İstihza
Sırrı İfşa Etmek
Yalan Va´dde Bulunmak
Yalan Söylemek ve Yalan Yere Yemin Etmek
Yalana İzin Verilen Yerler
Târiz Yoluyla Yalandan Sakınmak
Gıybet
Gıybet´in Anlamı ve Tarifi
Dili Gıybetten Korumanın Çareleri
Gıybet Sadece Dille Yapılmaz
Gıybete Teşvik Eden Sebepler
Kalben Yapılan Gıybet´in Haram Olması
Gıybeti Ruhsatlı Kılan Özürler
Gıybet´in Kefareti
Nemime (Dedikodu)
Nemime´nin Tarifi ve Reddedilmesi Gereken Kısmı
İki Hasımın Arasına Girip, İki Yüzlülükle Herkesin Arzusuna Göre Konuşmak
Övmek
Övülene Düşen Vazifeler
Konuşma Esnasındaki Hataların İnceliklerinden Gaflet Etmek
Âvam Tabakasının Allah´ın Sıfatlarından, Kelâmından ve Harflerden Sormaları
Zemmil Gazab velhıkd vel Haşed Konusuna Giriş
Öfke´nin Zemmi
Öfkenin Hakikati
Öfkenin Riyazet Yoluyla Giderilmesinin İmkânı
Öfkeye Yol Açan Sebepler
Öfkeyi Yenmenin Çâresi
Öfkeyi Yenmenin Fazileti
Hilm´in Fazileti
Haksızlığa Nasıl Karşı Konulmalıdır?
Hıkd´ın (Kin´in) Anlamı, Neticeleri, Affetmenin ve Şefkat Göstermenin Fazileti
Af ve İhsan´ın Fazileti
Şefkatin Fazileti
Hased´in Zemmi, Hakikati, Sebepleri, Tedavisi, İzalesinde Gerekli Olan Davranış Şekilleri
Hased´in Hakîkati, Hükmü, Kısımları ve Mertebeleri
Hased ve Münafese´nin (İmrenmenin) Sebepleri
Emsal Akran,Kardeş,Amca Çocukları ve Akrabalar Arasındaki Hased Çokluğunun Sebebi ve Başkaları Arasındaki Hasedin Azli
Hasedi Kalp ten Söküp Atmanın Çaresi
Hasedin Kalpten Silinmesi Gereken Miktarı
Dünyanın Zemmi Konusuna Giriş
Dünyanın Sıfatlarının Misallerle Belirtilmesi
Dünyanın Zemmi
Dünyanın Zemmi ve Niteliği Hakkında Mev´izeler
Kula Göre Dünyanın Hakîkati
İnsanlara Kendilerini, Yaratıcılarını, Nereden Gelip, Nereye Gittiklerini Unutturan Meşguliyetler
Cimriligin ve Mal Sevgisi Kötülüğü
Cömertlik Hakkında Hikâyeler
Cömertliğin Fazileti
Cömertliğin ve Cimriliğin Dereceleri ve Hakikati
Cimrilik Hakkında Hikâyeler
Cimriliğin Kötülenmesi
Cimriliğin Tedavisi
Hırs ve Tamahkârlığın Kötülenmesi, Kanaat Etmenin ve İnsanlardan Müstağni Olmanın Övülmesi
Hırsın, Tamahkârlığın İlâcı, Kanaat Etmenin Devası
Malı Hususunda Kula Düşen Vazifeler
Malın Âfetleri ve Faydaları
Malın Övülmesi ve Övgü İle Kötülemenin Te´lifi
Malın ve Mal Sevgisinin Kötülenmesi
Zenginliğin Kötülenmesi ve Fakirliğin Övülmesi
Cah ve Riya´nın Kötülü Konusuna Giriş
Şöhret ve Nâm Salmanın Kötülenmesi
Övgüden Hoşlanmanın, Yerilmekten İse Hoşlanmamanın Tedavisi
Yerilmekten Hoşlanmamanın Çaresi
Övmek ve Yermek Karşısında İnsanların Farklı Tavırları
Şöhret Sahibi Olmamanın Fazileti
Rütbe Sevgisinin Kötülenmesi
Rütbe Düşkünlüğünün Hakikati
Rütbe Düşkünlüğünün Tabiaten İnsana Sevimli Gelmesi ve Kalpten Ancak Zorla Sökülebilmesinin Sebebi
Hakîkî Kemâlât ile Vehmî Kemâlât
Rütbe Sevgisinin Övülen ve Yerilen Kısımları
İnsan Nefsinin Övülmekten Hoşlanmasının, Yerilmekten Hoşlanmamasının Sebepleri
Mevki ve Rütbe Düşkünlüğünün Çaresi
Riya´nın Zemmi
Halk Görüyor Diye Kulun İbâdete Yönelmesinin Doğru Olan ve Olmayan Kısımları
Müridin Amelden Önce, Amelden Sonra ve Amel Esnasında Yapması Uygun Olan Hususlar
Riya´nın Dereceleri
Karınca´nın Ayak Sesinden Daha Gizli Olan Riya
Açık ve Gizli Riya´nın Ameli Zayi Eden ve Etmeyen Kısımları
Riya´nın Çaresi ve Kalbi Riyadan Temizlemek
Taat ve İbâdeti Açıklamaya Verilen Ruhsat
Günahları Gizlemenin Ruhsatı ve İnsanların Günahına Muttali Olmalarından ve Kendisini Yermelerinden Hoşlanmamak
Riya ve Afetlere Kapılmak Korkusuyla İbâdetleri Terketmek
Riya´nın Hakikati ve Kendisiyle Riyakârlık Yapılan
Kibir´in Zemmi
Tevazu Ahlâkında Riyazet´in Son Noktası
Giyinişte ve Yürüyüşte Gösterilen Kibir´in Zemmi Hadîsler
Tevazu´nun Fazileti
Kibir´in Hakikati ve Afetleri
Kimlere Karşı Kibirlenildiği, Kibir´in Dereceleri, Kısımları ve Neticeleri
Ne ile Kibir Yapılır?
Kibir´i Teşvik Edip Hazırlayan Sebepler
Mütevazi Kimselerin Ahlâkı, Tevazu ile Tekebbür´ün Ortaya Çıktığı Yerler
Kibri Tedavi Etmenin ve Tevazu Sahibi Olmanın Yolu
Ucb´un Zemini ve Afetleri
Ucb´un Afetleri
Ucb´un ve Idlâlin Hakikati ve Tarifleri
Özet Olarak Ucb´un Çaresi
Ucub´u Gerektiren Şeylerin Kısımları ve İlacının Tafsilatı
Gururun Kötülüğü Konusuna Giriş
Gurur´un Zemm, Hakikati ve Misalleri
Mağrur Olan Dört Sınıf ve Her Sınıfın Fırkaları 1- İlim Ehli
2-İbâdet ve amel erbâbı
3-Mutasavvıflar
4-Servet sahipleri
Tevbe Konusuna Giriş
Tevbe´nin Hakikati ve Tanımı
Tevbe´nin Vücûbu ve Fazileti
Günahın Ardından Hemen Tevbe Etmenin Vücûbu
Tevbe Herkese ve Her Hâlükârda Vacibdir
Şartları Bulunduğu. Zaman Tevbe´nin Makbul Oluşu
Tevbe Edilen Küçük ve Büyük Günahlar
Kulun Sıfatlarına Nisbetle Günahların Kısımları
Dünya´daki Sevaplara ve Günahlara Göre Ahiret´te Verilecek Mükâfat ve Cezalar
Ashâb´ ın ve Âlimlerin Sözleri
Tevbe´nin Tamamı, Şartları ve Hayatın Sonuna Kadar Devamlılığı
Tevbe´nin Devamında Kulların Kısımları
Kasıtlı Kasıtsız, Küçük veya Büyük Bir Günah İşleyip Tevbe Etmek İsteyen Kimsenin Niçin Acele Etmesi
Tevbe´nin Deva Olması ve Günahta Israr Düğümünün Çözülmesi
Sabır ve Şükür Konusuna Giriş
Recâ´nın Hakikati
Recâ´nın Fazileti ve Recâ´ya Teşvik
Ümid´in Çaresi ve Sebepleri
Sabrın Fazileti
Sabır
Sabrın Hakikati ve Anlamı
Sabır İmanın Yarısıdır
Sabredilen Hususlara İzafeten Sabrın Aldığı İsimler
Kuvvet ve Zaaf İtibariyle Sabrın Kısımları
Sabra İhtiyaç Olduğu Zannedilen ve Kulun Sabırdan Müstağni Olamadığı Hususlar
Korku´nun Dereceleri, Kuvvet ve Zayıflıkta Farklılık
Sabrın İlacı ve Sabra Yardımcı Olan Hususlar
Havf - Korku
Şükür
Korku´nun Hakikati
Şükrün Fazileti
Korkulan Şeye Nisbetle Korkunun Kısımları
Şükrün Tanımı ve Hakikati
Allah Hakkındaki Şükür Perdesini Kaldırmanın Yolları
Ashab´ın ve Âlimlerin Sözleri
Korkunun mu, Ümidin mi Fazlası Daha Faziletlidir, Yoksa İkisinin de Normali mi Daha Faziletlidir?
Korku Halini Temin Eden Çare
Su-i Hâtime´nin (Kötü Sonucun) Anlamı
Peygamberlerin ve Meleklerin Korku ile İlgili Halleri
Ashabın, Tabiinin ve Ümmetin Selef-i Sulehası´nın Korku ile İlgili Halleri
Fakr ve Zühd
Nimet´in Hakikati ve Kısımları
Allah´ın Nimetlerinin Çokluğu, Kesintisiz ve Sonsuz Oluşu
İkinci rükün şükredilecek nimetler hakkındadır.
İdrâkin Sebeplerinin Yaratılmasındaki İlâhî Nimetler
Allah Teâlâ´nın İnsanda Yarattığı Hareket Vasıtaları ve Kudret Nimeti
Yiyecek Maddelerinin Kendilerinden Meydana Geldiği Asıllar Hakkında
Yiyeceklerin İnsanlara Ulaşmasındaki İlahî Nimet
Yemeklerin Islahı
Islah Edicilerin Islahı
Melekleri Yaratmadaki İlahî Nimet
İnsanları Şükürden Alıkoyan Nedenler
Sabır ile Şük´rün Bir Yerde Birleşmeleri
Nimetin Bela Karşısındaki Fazileti
Sabır mı Daha Faziletlidir Şükür mü?
Fakr ve Zühd Konusuna Giriş
Birinci Bölüm
Fakirliğin Hakîkati, Fakir´in Çeşitli Halleri ve İsimleri
Mutlak Fakr´ın Fazileti
Ashab´ın ve Âlimlerin Sözleri
Taksime Razı Olan, Rızkına Kanaat Eden ve Doğru Olan Fakirlerin Fazileti
Fakirliğin Zenginliğe Üstünlüğü
İstemeksizin Kendisine Verileni Kabul Etmekte Fakir´in Riayet Edeceği Âdâb
Zaruret Olmaksızın Dilenmenin Haram Olması ve Dilenmeye Mecbur Olan Fakirin Âdâbı
Dilenciliği Haram Kılan Zenginlik
Dilencilerin Halleri
Zühd´ün Hakîkati
Zühd´ün Fazileti
Zühd´ün Alâmetleri
Zühd Hakkında Rağbet Edilecek ve Kaçınılacak Hususlar
Hayatın Zarûrî İhtiyaçları Hakkında Zühd´ün
Muhabbet, Sevk ve Üns
Tevhid ve Tevekkül Konusuna Giriş
Eşyaları Çalındığında Tevekkül Sahiplerinin Göstermesi Gereken Âdâb
Bazı Hallerde Tedaviyi Terketmenin Makbul Olup Tevekkülün Kuvvetli Oluşuna Delâlet Etmesi
Her Durumda Tedaviyi Terketmenin Daha Üstün Olduğunu Söyleyenlere Reddiye
Hastalığı Açıklamak ve Gizlemek Hususunda Tevekkül Sahiplerinin Halleri
Tevekkül´ün Fazileti
Tevekkül´ün Esası Olan Tevhîd´in Hakikati
Tevekkül Hali
Tevekkül Halleri Hakkında Şeyhlerin Sözleri
Tevekkül Sahiplerinin Amelleri
Aile Sahibi Kimselerin Tevekkülü
Sebeplere Sarılmak Hususunda Tevekkül Sahiplerinin Hallerini İzah Eden Bir Misâl
Muhabbet Konusuna Giriş
Marifetullah (Allah´ı Bilmek) Hususunda İnsanların Hatalı Anlayışlarının Sebebi
Allah´a Olan Şevk´in Mânâsı
Allah´ın Kulu Sevmesi ve Bu Sevginin Mânâsı
Kulun Allah´ı Sevmesinin Alâmetleri
Allah ile Ünsiyet´in Mânâsı
Ünsiyet´in Galebe Çalmasının Sonucu Olan İdlâl ve İnbisat´ın Mânâsı
Allah´ın Kazasına Rıza Göstermenin Mânâsı
Rıza´nın Fazileti
Rıza´nın Hakikati, Heva-i Nefse Muhalif Olan Hususlarda Düşünülmesi
Dua, Rıza´ya Münafi Değildir
Kulun Allah´a Olan Muhabbeti Hakkında Şer´î Deliller
Günahlarla Dolu Memleketlerden Kaçmak ve Orayı Yermek Rıza´ya Aykırı Değildir!
Allah´ı Sevenlerin (Muhiblerin) Keşf ve Kerametleri, Sözleri ve Hikâyeleri
Bu Bölümün Hâtimesi
Muhabbet´in Hakikati, Sebepleri, Kulun Allah´a Olan Muhabbetinin Mânâsı
Muhabbetin Sebep ve Kısımları
Muhabbeti Lâyık Olan Ancak Allah´tır!
Zevklerin En Yücesi Marifetullah (Allah´ı Bilmek) ve O´nun Cemâlini Temaşa Etmektir!
Ahiret´teki Faziletin Dünya´daki Marifet´e Üstünlüğü
Allah Sevgisini Takviye Eden Sebepler
İnsanların Sevgi Hususunda Farklı Olmaları
Niyet ve İhlas Konusuna Giriş
Şâibeli Amelin Hükmü ve Onunla Sevaba Müstehak
Sıdk´ın Fazileti
Sıdk´ın Hakîkati, Mânâsı ve Mertebeleri
Niyet´in Fazileti
Niyet´in Hakîkati
Niyet ile İlgili Amellerin Tafsilâtı
Niyet Kulun İhtiyarına Dahil Değildir!
İhlâs´ın Fazileti
İhlâs´ın Hakîkati
İhlâs Hakkında Şeyhlerin Sözleri
İhlâs´ı Bulandıran Afetler ve Bunların Dereceleri
Murakebe Muhasebe Konusuna Giriş
Murâbete´nin Altıncı Makamı Olan Nefsin Kınanması
Murâbete´nin Birinci Makamı Olan Müşârete
Murâkabe´nin Fazileti
Murâbete´nin Üçüncü Makamı Olan Muhâsebe-i Nefs
Murâkabe´nin Hakîkati ve Dereceleri
Amelden Sonra Muhâsebe-i Nefs´in Hakîkati
Murâbete´nin Dördüncü Makamı Olan Kusurlarından Ötürü Nefsi Kınamak
Murâbete´nin Beşinci Makamı Olan Mücâhede
Fikir Kitabına Giriş
Tefekkür´ün Fazileti
Tefekkür´ün Hakîkati ve Semeresi
Tefekkür´ün Yolları
Birinci Kısım
İkinci Kısım Allah´ın Celâli, Azameti ve Kibriyası Hakkında
Allah´ın Mahlukâtı Hakkında Tefekkür
Ölüm ve Sonrası Konusuna Giriş
Ölüm Esnasında Kişiye Müstehab Olan Durumlar
Lisan-ı Halin Belirttiği Hikâyelerle Ölüm Meleğinin Mülakatı Anında Çekilen Hasret
Hz. Peygamberin Vefatı
Hz. Ebubekir´in (r.a) Vefatı
Hz. Ömer´in (r.a) Vefatı
Hz. Osman´ın (r.a) Vefatı
Hz. Ali´nin (r.a) Vefatı
Halifelerin, Emirlerin ve Salihlerin Ölüm Döşeğindeki Sözleri
Sahabe, Tabiîn ve Onlardan Sonra Gelen Ehl-i Tasavvuf dan Bazı Kimselerin Sözleri
Cenazeler, Mezarlar ve Mezarları Ziyaret Hususunda Ariflerin Sözleri
Ölümü Hatırlamanın Fazileti ve Bu Husustaki Teşvikler
Mezarın Hali ve Selefin Mezar Başlarındaki Sözleri
Çocukları Vefat Ettiğinde Selefin Sözleri
Kabir Ziyareti, Ölüye Dua ve Bununla İlgili Hükümler
Ölümün Hakîkati, Kabrinden Kalkıncaya Kadar Ölünün Kabirdeki Ahvâli
Kabrin Ölüye Hitap Etmesi
Kabir Azabı ve Münker Nekir´in Sorgusu
Münker ve Nekir´in Sorgusu, Suretleri, Kabrin Sıkması ve Kabir Azabı ile İlgili Diğer Hususlar
Rüyada Mükâşefe Yolu ile Ölülerin Bilinen Ahvâli
Ölülerin Ahvâlini ve Ahiret´te Fayda Veren Amelleri Gösteren Rüyaların İzahı
Şeyhlerin Rüyaları
Her Durumda Ölümü Anmanın Fazileti
Ölümü Anmayı Kalbe Yerleştirmenin Yolu
Sûr´a Üfürülmenin Keyfiyeti
Mahşer Yeri ve Mahşer Halkının Durumu
Terlemenin Keyfiyeti
Kıyamet Günü´nün Uzunluğu
Kıyamet Günü, Dehşeti ve İsimleri
Sorgu Suâl
Mizan
Hasımlar ve Hakların İadesi
Sırat
Ölümü Anmayı Kalbe Yerleştirmenin Yolu
Şefaat
Kevser Havuzu
Cehennem, Dehşeti ve Azabı
Cennet ve Çeşitli Nimetleri
Cennetin Duvarları, Toprağı, Ağaç ve Nehirleri
Cennet Ehlinin Elbiseleri, Yatakları, Sergileri, Koltukları ve Köşkleri
Cennet Ehlinin Yiyecekleri
Cennetteki Huriler ve Vildanlar
Cennet ´Ehlinin. Vasıfları Hakkında Hadîslerde Vârid Olan Kısmî Haberler
Allah´ın Cemâline Bakmak
Uzun Emel´in Kötülenmesi, Kısa Emel´in Fazileti, Uzun Emel´in Sebebi ve Çaresi
Allah´ın Rahmetinin Genişliği
Uzun Emel´in Sebebi ve Çaresi
Uzun Emel ile Kısa Emel Hususunda İnsanların Durumları
Amel Hususunda Acele Etmek, Gecikme Afetinden Sakınmak
Can Çekişmenin Şiddeti ve Ölüm Anında Müstehab Olan Durumlar


Alnımızı Koyacak Yer Bulamazdık
İbn Ömer (r.a.) şöyle anlattı:Hz. Peygamber (a.s.), Kur´an okurdu. Bazen içinde secde ayeti bulunan bir sureyi okurdu da hemen secde ederdi. Biz de ona uyarak secde ederdik. O kadar (kalabalık ve sıkışık bir halde secde ederdik) ki, bazılarımız alnını koymak için yer bulamazdı.
Sahih-i Müslim´deki hadis numarası: 900

Dağ Parçalanırdı
Şayet biz bu Kuran´ı bir dağın üzerine indirmiş olsaydık, andolsun onu Allah korkusundan saygı ile baş eğmiş, parça parça olmuş görürdün. İşte Biz, belki düşünürler diye, insanlara böyle örnekler veririz. (59/21)

Bu site Şeyh hazretlerinin sevenlerince hazırlanmış olup, Haznevi cemaatının ve yüce üstadının resmi sitesi değildir.